W świecie dynamicznie rozwijającej się infrastruktury podziemnej rośnie zapotrzebowanie na technologie, które pozwalają prowadzić prace ziemne szybko, precyzyjnie i bezinwazyjnie. Jednym z najskuteczniejszych rozwiązań w tym obszarze jest bezzbiornikowa (bejpłuczkowa) maszyna przeciskowa, zwana potocznie „kretem”. W artykule przyglądamy się, czym charakteryzuje się ta technologia i dlaczego stanowi opłacalną alternatywę dla klasycznych metod wykopowych.

Czym jest bezpłuczkowa maszyna przeciskowa?

Bezpłuczkowa maszyna przeciskowa to urządzenie pneumatyczne służące do wykonywania poziomych przekopów pod ziemią – najczęściej pod drogami, chodnikami czy torami kolejowymi – bez konieczności rozkopywania nawierzchni. Maszyna wbijana jest w grunt od strony tzw. komory startowej i przeciska się przez ziemię na wcześniej wyznaczoną głębokość i odległość, tworząc tunel o średnicy równej średnicy urządzenia.

Główne zalety technologii przeciskowej

1. Brak potrzeby ingerencji w nawierzchnię

To podstawowy i zarazem najważniejszy atut. Prace przeciskowe pozwalają uniknąć rozkuwania asfaltu, betonowych płyt czy kostki brukowej. Przekopy wykonywane są pod powierzchnią, co oznacza brak utrudnień dla ruchu drogowego oraz oszczędność czasu i środków na przywracanie stanu pierwotnego nawierzchni.

2. Niższe koszty całkowite

Choć sama maszyna może wydawać się kosztowna w zakupie lub wynajmie, to w ogólnym rozrachunku technologia przeciskowa jest bardziej opłacalna niż tradycyjne metody wykopowe. Oszczędza się na pracach ziemnych, wywozie urobku, zabezpieczeniach wykopów, a także – co często pomijane – na kosztach społecznych związanych z przestojami i objazdami.

3. Szybkość wykonania

Wykonanie przekopu o długości kilkunastu metrów zajmuje zazwyczaj od kilkudziesięciu minut do kilku godzin. Przy pracy w gruncie jednorodnym (np. glinie, piasku), bez większych przeszkód, tempo przecisku jest nieporównywalnie wyższe niż przy klasycznym kopaniu.

4. Minimalizacja ryzyka dla istniejącej infrastruktury

W rejonach gęsto zabudowanych sieciami (kanalizacja, gazociągi, światłowody) otwarty wykop może nieść za sobą ryzyko uszkodzeń. Przeciski – prowadzone pod kontrolą i na ustalonej głębokości – pozwalają uniknąć kolizji z istniejącymi instalacjami.

5. Uniwersalność i szeroki zakres zastosowań

Technologia znajduje zastosowanie zarówno w branży wodno-kanalizacyjnej, jak i elektroenergetycznej, telekomunikacyjnej czy gazowniczej. Nadaje się do wykonywania przecisków pod drogami, torami, ogrodami, chodnikami czy nawet rzekami na niewielką skalę.

Wady i ograniczenia – o czym trzeba pamiętać?

Choć technologia przeciskowa ma wiele zalet, nie jest pozbawiona ograniczeń:

• Brak możliwości sterowania kierunkiem w trakcie przecisku – oznacza to, że trasa musi być bardzo dobrze zaplanowana i przygotowana, a grunt dokładnie zbadany.
• Ograniczona długość przecisku – w zależności od typu urządzenia, możliwe są przeciski do kilkudziesięciu metrów. Dłuższe odcinki wymagają bardziej zaawansowanych technologii, np. HDD (przewierty sterowane).
• Nie każdy grunt się nadaje – w przypadku natrafienia na duże głazy, grunty silnie nawodnione lub warstwy o zmiennej spoistości, może dojść do zatrzymania lub zboczenia maszyny z kursu.

Wykorzystanie bezpłuczkowej maszyny przeciskowej to skuteczna i ekonomiczna alternatywa dla klasycznych metod wykopowych – szczególnie tam, gdzie zależy nam na czasie, minimalizacji uciążliwości oraz niskiej ingerencji w otoczenie. Choć technologia nie jest uniwersalna i ma swoje ograniczenia, w wielu przypadkach stanowi najlepszy wybór do realizacji przekopów podziemnych.